Raforkureikningur í dreifbýli gæti lækkað strax í júlí Birgir Olgeirsson skrifar 24. apríl 2026 11:52 Jóhann Páll Jóhannsson, umhverfis-, orku og loftslagsmálaráðherra. Vísir/Anton Brink Raforkureikningur meðalstórs kúabús gæti lækkað um 400 til 500 þúsund krónur á ári verði frumvarp um jöfnun raforkukostnaðar samþykkt á Alþingi. Raforkureikningur í dreifbýli gæti lækkað strax 1. júlí verði frumvarpið að lögum. Jóhann Páll Jóhannsson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, mælti fyrir málinu á Alþingi í vikunni. Markmiðið er að draga úr þeim kerfislæga mun sem hefur verið á dreifingarkostnaði raforku eftir búsetu og færa hann nær því að vera sambærilegur um allt land. „Ef frumvarpið verður samþykkt þá þýðir það að þann 1. júlí næstkomandi lækkar raforkureikningurinn strax í hinum dreifðu byggðum. Heimilin munu finna fyrir þessu en kannski ekki síður atvinnustarfsemin. Ég held að ávinningurinn sé einna mestur hjá bændum og fyrir ýmsa atvinnustarfsemi, fyrir gististaði, líka fyrir húsnæði í eigu sveitarfélaga, fyrir skóla til dæmis,“ segir Jóhann Páll. Í núverandi kerfi er kostnaður við dreifingu raforku aðeins jafnaður að hluta, sem hefur leitt til þess að notendur utan þéttbýlis greiða hærra verð fyrir sömu þjónustu. Með breytingunum er stefnt að því að draga verulega úr þeim mun með bæði lagabreytingum og útfærslu í reglugerðum. „Í staðinn fyrir að vera að jafna dreifikostnaðinn á bilinu 50–60 prósent þá förum við upp í 90–100 prósent,“ segir hann. „Þannig að markmiðið er að fulljafna dreifingarkostnað raforku milli þéttbýlis og dreifbýlis og lækka strax orkureikninginn.“ Áhrifin eru mest þar sem raforkunotkun er umfangsmikil og kostnaðurinn vegur þungt í rekstri. Það á við um hefðbundinn landbúnað en einnig vaxandi ferðaþjónustu í dreifbýli þar sem orka er stór þáttur í daglegum rekstri. „Fyrir dæmigert kúabú, þá eru þetta einhverjir tugir þúsunda í hverjum mánuði. Og það þýðir auðvitað betri rekstrarskilyrði landbúnaðar, betri rekstrarskilyrði ferðaþjónustu í dreifbýli,“ segir Jóhann Páll. Hann segir breytingarnar snúa að grundvallarsýn um hvernig eigi að nýta sameiginlegar auðlindir og dreifa ávinningi þeirra. „Við viljum skapa jöfn búsetuskilyrði hérna í landinu. Þetta er mjög stórt byggðamál að tryggja betri rekstrarskilyrði í dreifbýli og í raun ótrúlegt að þetta hafi ekki verið gert fyrr,“ segir Jóhann Páll Jóhannsson. Orkumál Landbúnaður Ferðaþjónusta Mest lesið Telur Thomas Møller hafa fengið tækifæri til að eyða sönnunargögnum Innlent Fór í skólann og búið að farga dekkjastæðunni þegar heim var komið Innlent Kennarar boða tíðindi Innlent Sauð upp úr þegar Ragnar kallaði orð Ásgeirs óábyrg Innlent Framlengja samninga út næsta ár Innlent Leigubremsan „augljóslega mjög heimskuleg“ Innlent Nóg að spyrja þá sem þurfa að borga launin Innlent Ólíklegt að pestin berist til Íslands Innlent Glapræði að hafna væntanlegri launahækkun Innlent Viðræður VR við SA á leið inn „blindgötu“ Innlent Fleiri fréttir „Við erum tilbúin að skoða lengingu skólaársins“ Bein útsending: Blaðamannafundur Kristrúnar, Beinis og Jens Frederik SA á leið í árshátíðarferð á meðan klukkan tifar í kjaradeilu Sver af sér ábyrgð á rannsókn um karlmennsku Bílvelta á Vesturlandsvegi Sauð upp úr þegar Ragnar kallaði orð Ásgeirs óábyrg Verða að viðurkenna barn getið með staðgöngumæðrun Segir „gerviþak“ breyta litlu um „ryksugu“ Rúv Viðræður VR við SA á leið inn „blindgötu“ Tímarit eigi hvergi stað og fái enga styrki Segir fjölmiðlanefnd stjórnlausa og sektaóða Geti reynst erfitt að standa við verðlagsloforðin Hvetur flokka til að afla leyfa fyrir tónlist í pólitískum áróðri Rubio hafi staðfest varnarskuldbindingar gagnvart Íslandi Breyti myndböndum af börnum að borða og dansa í barnaníðsefni Kennarar boða tíðindi Nóg að spyrja þá sem þurfa að borga launin Sex atvinnulausir um hvert laust starf Bein útsending: Áskoranir á norðurslóðum Glapræði að hafna væntanlegri launahækkun Kjarabarátta kennara bitni á námi barnanna Sólveig Anna segir glapræði að segja upp samningum Leigubremsan „augljóslega mjög heimskuleg“ Þurfi að bæta eftirlit í stað þess að meina au pair aðgang Fundur VR og SA hafinn Samkomulagið hafi ekki áhrif á viðræður VR Telur Thomas Møller hafa fengið tækifæri til að eyða sönnunargögnum Fór í skólann og búið að farga dekkjastæðunni þegar heim var komið Einn handtekinn eftir líkamsárás í Kópavogi Framlengja samninga út næsta ár Sjá meira
Jóhann Páll Jóhannsson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, mælti fyrir málinu á Alþingi í vikunni. Markmiðið er að draga úr þeim kerfislæga mun sem hefur verið á dreifingarkostnaði raforku eftir búsetu og færa hann nær því að vera sambærilegur um allt land. „Ef frumvarpið verður samþykkt þá þýðir það að þann 1. júlí næstkomandi lækkar raforkureikningurinn strax í hinum dreifðu byggðum. Heimilin munu finna fyrir þessu en kannski ekki síður atvinnustarfsemin. Ég held að ávinningurinn sé einna mestur hjá bændum og fyrir ýmsa atvinnustarfsemi, fyrir gististaði, líka fyrir húsnæði í eigu sveitarfélaga, fyrir skóla til dæmis,“ segir Jóhann Páll. Í núverandi kerfi er kostnaður við dreifingu raforku aðeins jafnaður að hluta, sem hefur leitt til þess að notendur utan þéttbýlis greiða hærra verð fyrir sömu þjónustu. Með breytingunum er stefnt að því að draga verulega úr þeim mun með bæði lagabreytingum og útfærslu í reglugerðum. „Í staðinn fyrir að vera að jafna dreifikostnaðinn á bilinu 50–60 prósent þá förum við upp í 90–100 prósent,“ segir hann. „Þannig að markmiðið er að fulljafna dreifingarkostnað raforku milli þéttbýlis og dreifbýlis og lækka strax orkureikninginn.“ Áhrifin eru mest þar sem raforkunotkun er umfangsmikil og kostnaðurinn vegur þungt í rekstri. Það á við um hefðbundinn landbúnað en einnig vaxandi ferðaþjónustu í dreifbýli þar sem orka er stór þáttur í daglegum rekstri. „Fyrir dæmigert kúabú, þá eru þetta einhverjir tugir þúsunda í hverjum mánuði. Og það þýðir auðvitað betri rekstrarskilyrði landbúnaðar, betri rekstrarskilyrði ferðaþjónustu í dreifbýli,“ segir Jóhann Páll. Hann segir breytingarnar snúa að grundvallarsýn um hvernig eigi að nýta sameiginlegar auðlindir og dreifa ávinningi þeirra. „Við viljum skapa jöfn búsetuskilyrði hérna í landinu. Þetta er mjög stórt byggðamál að tryggja betri rekstrarskilyrði í dreifbýli og í raun ótrúlegt að þetta hafi ekki verið gert fyrr,“ segir Jóhann Páll Jóhannsson.
Orkumál Landbúnaður Ferðaþjónusta Mest lesið Telur Thomas Møller hafa fengið tækifæri til að eyða sönnunargögnum Innlent Fór í skólann og búið að farga dekkjastæðunni þegar heim var komið Innlent Kennarar boða tíðindi Innlent Sauð upp úr þegar Ragnar kallaði orð Ásgeirs óábyrg Innlent Framlengja samninga út næsta ár Innlent Leigubremsan „augljóslega mjög heimskuleg“ Innlent Nóg að spyrja þá sem þurfa að borga launin Innlent Ólíklegt að pestin berist til Íslands Innlent Glapræði að hafna væntanlegri launahækkun Innlent Viðræður VR við SA á leið inn „blindgötu“ Innlent Fleiri fréttir „Við erum tilbúin að skoða lengingu skólaársins“ Bein útsending: Blaðamannafundur Kristrúnar, Beinis og Jens Frederik SA á leið í árshátíðarferð á meðan klukkan tifar í kjaradeilu Sver af sér ábyrgð á rannsókn um karlmennsku Bílvelta á Vesturlandsvegi Sauð upp úr þegar Ragnar kallaði orð Ásgeirs óábyrg Verða að viðurkenna barn getið með staðgöngumæðrun Segir „gerviþak“ breyta litlu um „ryksugu“ Rúv Viðræður VR við SA á leið inn „blindgötu“ Tímarit eigi hvergi stað og fái enga styrki Segir fjölmiðlanefnd stjórnlausa og sektaóða Geti reynst erfitt að standa við verðlagsloforðin Hvetur flokka til að afla leyfa fyrir tónlist í pólitískum áróðri Rubio hafi staðfest varnarskuldbindingar gagnvart Íslandi Breyti myndböndum af börnum að borða og dansa í barnaníðsefni Kennarar boða tíðindi Nóg að spyrja þá sem þurfa að borga launin Sex atvinnulausir um hvert laust starf Bein útsending: Áskoranir á norðurslóðum Glapræði að hafna væntanlegri launahækkun Kjarabarátta kennara bitni á námi barnanna Sólveig Anna segir glapræði að segja upp samningum Leigubremsan „augljóslega mjög heimskuleg“ Þurfi að bæta eftirlit í stað þess að meina au pair aðgang Fundur VR og SA hafinn Samkomulagið hafi ekki áhrif á viðræður VR Telur Thomas Møller hafa fengið tækifæri til að eyða sönnunargögnum Fór í skólann og búið að farga dekkjastæðunni þegar heim var komið Einn handtekinn eftir líkamsárás í Kópavogi Framlengja samninga út næsta ár Sjá meira