Al­var­leg mis­tök hjá barnaverndarþjónustu: „Við sofnuðum á verðinum“

Töluverður og alvarlegur misbrestur hefur orðið hjá barnaverndarþjónustu Reykjanesbæjar við vistun barna utan heimilis á grundvelli barnaverndarlaga. Frumkvæðisathugun Gæða og eftirlitsstofnunar velferðarmála sem gerð var í kjölfar fjölda kvartana leiddi þetta í ljós. Tímabilið sem var til skoðunar var frá janúar 2024 til febrúar 2025. Stofnunin krefur barnaverndarþjónustuna um úrbætur sem á að vera lokið gerir athugasemdir í 25 liðum og krefur barnaverndarþjónustu Reykjanesbæjar um tafarlausar úrbætur.

Mikill fjöldi athugarsemda

„Við komust að þeirri niðurstöðu að það voru 25 atriði í málsmeðferð varðandi vistun barna, þá bæði hjá fósturforeldrum og utan heimilis sem var ábótavant. Þetta eru fjölmargir þættir sem eru ekki í lagi,“ segir Herdís. 

Herdís segir alvarlegast að sveitarfélagið sjálft hafi ekki sinnt innra eftirliti.

„Ég get sagt að það er fyrst og fremst innra eftirlitið sem bregst. Það þarf að efla það hjá sveitarfélaginu. Þau þurfa að fylgjast betur með og fylgja öllum lögum og reglugerðum þar sem sagt er fyrir um hvernig á að sinna þessum málum,“ segir Herdís.

Ekkert eftirlit í þrjú ár

Meðal þess sem sjá má í skýrslunni er að fósturforeldrar voru sammála um að eftirlit skorti og lýsti eitt foreldri að ekkert eftirlit hefði verið í þrjú ár. Þá kemur fram annars staðar að töluvert skorti á að fósturforeldrar hafi haft til þess gilt leyfi.

Herdís segir að ríflega 20 mál hafi verið skoðuð en ekkert bendi þó til þess að barn hafi orðið fyrir skaða.

„Við höfum ekki fengið vitneskju um það í þessari athugun að það hafi orðið beinn skaði,“ segir Herdís. 

Niðurstöðurnar áfall

Hera Ósk Einarsdóttir sviðsstjóri velferðarmála hjá Reykjanesbæ segir niðurstöður GEV áfall.

„Okkur var náttúrulega verulega brugðið en við fengum skýrsluna með nokkrum fyrirvara og gátum sest niður með barnaverndarþjónustunni og farið yfir ábendingarnar frá GEV. Við tökum þær mjög alvarlega,“ segir Hera.

Aðspurður um hvað fór úrskeiðis svarar Hera: 

„ Við sofnuðum á verðinum varðandi innra eftirlit.“ 

Bjartsýn á að ná úrbótum fyrir áramót

Hera segir úrbætur hafnar og er bjartsýn á að það takist að innleiða þær fyrir næstu áramót sem er fresturinn sem GEV gefur.  Hún telur ekki að vinnubrögðin hingað til hafi valdið börnunum skaða. 

„Við sjáum ekki að þetta hafi skaðað, þ.e. það voru ekki ábendingar vegna aðbúnaðar barnanna eða um úrræðin sem við erum að nýta. Þetta er fyrst og síðast, að við þurfum að skrá betur. Það var ljósið í myrkrinu þegar maður fær úttekt með svona mörgum ábendingum að þetta voru fyrst og fremst ábendingar um skráningar. Þetta sýnir líka hversu mikilvæg Gæða- og eftirlitsstofnun velferðarmála er,“ segir Hera að lokum.