Keldnaland steinsteypt excelskjal Katrín Haukdal Magnúsdóttir skrifar 8. maí 2026 14:30 Keldnaland á að verða stærsta og glæsilegasta skipulagsverkefni Reykjavíkur, það er,ef maður trúir glærukynningunum, tölvuteikningunum og stikkorðunum „vistvænt“ og „sjálfbært“ Ekki bara hverfi heldur lífstíll. Fólk á að geta búið, unnið, verslað, drukkið latté og líklega farið í jóga án þess að fara út fyrir hverfismörkin. Hverfi með takmarkað magn á bílastæðum. Álíka vinsæl og díselbíll á loftslagsráðstefnu Meirihlutinn í borgarstjórn virðist hafa komist að þeirri niðurstöðu að fólk vilji helst búa mjög þétt. Svo þétt að nágranninn getur líklega kryddað kvöldmat nágrannans út um gluggann. Hugmyndin um þétting byggðað virðist nefnilega vera álíka vinsæl og díselbíll á loftslagsráðstefnu. En kannski mætti leyfa smá fjölbreytni? Kannski gæti einhver fengið lóð fyrir einbýlishús án þess að þurfa að vinna í bitcoin eða erfa auðugan frænda. Kannski mætti byggja raðhús, parhús og litlar blokkir í bland, svona eins og fólk hefur búið í siðmenntuðum borgum árum saman. Það þarf nefnilega ekki allt að líta út eins og steinsteypt Excel-skjal með hámarksnýtingu á fermetrum. Á gönguskíðum eftir mjólk í febrúar Keldnaland er nefnilega ekki miðbær Reykjavíkur. Það er fyrir ofan Ártúnsbrekkuna og hluti af úthverfi. Þar af leiðandi ætti uppbyggingin líka að vera í anda Grafarvogs,fjölskylduvæn, lágbyggð og mannvæn. Ekki einhver tilraun til að troða „lítilli miðborg“ ofan í úthverfi þar sem fólk þarf að fara á gönguskíðum eftir mjólk í febrúar. Lóðaskortur orðinn að viðskiptamódeli Það merkilegasta er þó að lóðaskorturinn virðist orðinn eins konar viðskiptamódel. Hugmyndafræðin virðist vera sú að halda lóðaframboðinu í höndum fárra útvaldra aðila sem síðan braska sín á milli með kaup og sölur, með fyrirsjáanlegri niðurstöðu: síhækkandi íbúðaverði fyrir almenning. Þetta er auðvitað stórkostlegt kerfi, sérstaklega ef markmiðið er að tryggja að ungt fólk búi hjá foreldrum sínum langt fram yfir þrítugt. Ef áformin ganga eftir gæti íbúafjöldi Grafarvogs tvöfaldast. Lausnin virðist helst vera sú að byggja mjög þétt og treysta á Borgarlínuna. Keldnaland á samkvæmt hugmyndunum að verða þéttur og vistvænn borgarhluti byggður í kringum Borgarlínu, hjólastíga og göngustíga. Það hljómar auðvitað stórkostlega á skipulagsráðstefnu í Kaupmannahöfn. En Ísland er samt ennþá Ísland. Við búum í nyrstu höfuðborg heims þar sem veðrið getur farið úr sól í snjókomu og lárétta rigningu á korteri. Bílastæðaskipulagið tekur einfaldlega ekki mið af íslenskum aðstæðum. Ísland er bíldrifin menning ekki af því að Íslendingar elski sérstaklega að sitja í umferð heldur vegna þess að veðrið er óstöðugt og borgin dreifð. Við getum ekki alltaf borið okkur saman við Evrópuborgir þar sem fólk getur rölt um í stuttbuxum og strigaskóm hálft árið. Steinsteypu klúður fyrir skipulagsfræðinga Keldnaland þarf ekki að verða annað steinsteypu klúður fyrir skipulagsfræðinga sem hata bíla. Það gæti orðið fallegt miðlungsþétt fjölskylduhverfi með blöndu af raðhúsum, parhúsum, tvíbýlum, einbýlum og litlum fjölbýlum. Byggð þar sem fólk hefur aðgang að bílastæðum við húsin sín, bílageymslum þar sem við á og raunhæfum samgöngum í stað þess að allt standi og falli með einni Borgarlínu. Keldnaland á ekki að vera hverfi sem er hannað til að redda þrýstingi á fasteignamarkaði eða hámarka lóðatekjur borgarinnar. Það á að vera vandað, fallegt og lágreist hverfi þar sem fólk vill raunverulega búa ekki bara sofa á milli vinnu og Borgarlínuferða. Borg verður nefnilega ekki sjálfkrafa mannvæn bara af því að það sé kaffihús á jarðhæðinni og hjólastígur á teikningunni. Höfundar eru í framboði á lista Miðflokksins fyrir komandi borgarstjórnarkosningar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson Skoðun When Path Dependence Becomes an Argument for Saying No Erna Bjarnadóttir Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir skrifar Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rífum í lóðin Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar Skoðun Slaufun, skautun, skömmun Örn Bárður Jónsson skrifar Skoðun When Path Dependence Becomes an Argument for Saying No Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir skrifar Skoðun Fullveldi þjóðar og frelsi einstaklings Pétur B. Sveinsson skrifar Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar Skoðun Að skilja, eða skilja ekki, umræðuna Lúðvík Bergvinsson skrifar Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson skrifar Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson skrifar Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar Skoðun Síli veidd í skólpi Jónas Már Torfason ,Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Er Marta Kos einnig að plata?.. en það má ekki plata Júlíus Valsson skrifar Skoðun Ég skil ekki nei fólk Einar Steinþórsson skrifar Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar Skoðun Erfingjar og erfðarmál Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar Skoðun Fimmtugt er ekki biðstofa Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Horfum á heildarmyndina – og til lengri tíma Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson skrifar Skoðun Siðferðiskirtillinn Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Drottningaviðtal – þegar ein rödd fær sviðið Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar Sjá meira
Keldnaland á að verða stærsta og glæsilegasta skipulagsverkefni Reykjavíkur, það er,ef maður trúir glærukynningunum, tölvuteikningunum og stikkorðunum „vistvænt“ og „sjálfbært“ Ekki bara hverfi heldur lífstíll. Fólk á að geta búið, unnið, verslað, drukkið latté og líklega farið í jóga án þess að fara út fyrir hverfismörkin. Hverfi með takmarkað magn á bílastæðum. Álíka vinsæl og díselbíll á loftslagsráðstefnu Meirihlutinn í borgarstjórn virðist hafa komist að þeirri niðurstöðu að fólk vilji helst búa mjög þétt. Svo þétt að nágranninn getur líklega kryddað kvöldmat nágrannans út um gluggann. Hugmyndin um þétting byggðað virðist nefnilega vera álíka vinsæl og díselbíll á loftslagsráðstefnu. En kannski mætti leyfa smá fjölbreytni? Kannski gæti einhver fengið lóð fyrir einbýlishús án þess að þurfa að vinna í bitcoin eða erfa auðugan frænda. Kannski mætti byggja raðhús, parhús og litlar blokkir í bland, svona eins og fólk hefur búið í siðmenntuðum borgum árum saman. Það þarf nefnilega ekki allt að líta út eins og steinsteypt Excel-skjal með hámarksnýtingu á fermetrum. Á gönguskíðum eftir mjólk í febrúar Keldnaland er nefnilega ekki miðbær Reykjavíkur. Það er fyrir ofan Ártúnsbrekkuna og hluti af úthverfi. Þar af leiðandi ætti uppbyggingin líka að vera í anda Grafarvogs,fjölskylduvæn, lágbyggð og mannvæn. Ekki einhver tilraun til að troða „lítilli miðborg“ ofan í úthverfi þar sem fólk þarf að fara á gönguskíðum eftir mjólk í febrúar. Lóðaskortur orðinn að viðskiptamódeli Það merkilegasta er þó að lóðaskorturinn virðist orðinn eins konar viðskiptamódel. Hugmyndafræðin virðist vera sú að halda lóðaframboðinu í höndum fárra útvaldra aðila sem síðan braska sín á milli með kaup og sölur, með fyrirsjáanlegri niðurstöðu: síhækkandi íbúðaverði fyrir almenning. Þetta er auðvitað stórkostlegt kerfi, sérstaklega ef markmiðið er að tryggja að ungt fólk búi hjá foreldrum sínum langt fram yfir þrítugt. Ef áformin ganga eftir gæti íbúafjöldi Grafarvogs tvöfaldast. Lausnin virðist helst vera sú að byggja mjög þétt og treysta á Borgarlínuna. Keldnaland á samkvæmt hugmyndunum að verða þéttur og vistvænn borgarhluti byggður í kringum Borgarlínu, hjólastíga og göngustíga. Það hljómar auðvitað stórkostlega á skipulagsráðstefnu í Kaupmannahöfn. En Ísland er samt ennþá Ísland. Við búum í nyrstu höfuðborg heims þar sem veðrið getur farið úr sól í snjókomu og lárétta rigningu á korteri. Bílastæðaskipulagið tekur einfaldlega ekki mið af íslenskum aðstæðum. Ísland er bíldrifin menning ekki af því að Íslendingar elski sérstaklega að sitja í umferð heldur vegna þess að veðrið er óstöðugt og borgin dreifð. Við getum ekki alltaf borið okkur saman við Evrópuborgir þar sem fólk getur rölt um í stuttbuxum og strigaskóm hálft árið. Steinsteypu klúður fyrir skipulagsfræðinga Keldnaland þarf ekki að verða annað steinsteypu klúður fyrir skipulagsfræðinga sem hata bíla. Það gæti orðið fallegt miðlungsþétt fjölskylduhverfi með blöndu af raðhúsum, parhúsum, tvíbýlum, einbýlum og litlum fjölbýlum. Byggð þar sem fólk hefur aðgang að bílastæðum við húsin sín, bílageymslum þar sem við á og raunhæfum samgöngum í stað þess að allt standi og falli með einni Borgarlínu. Keldnaland á ekki að vera hverfi sem er hannað til að redda þrýstingi á fasteignamarkaði eða hámarka lóðatekjur borgarinnar. Það á að vera vandað, fallegt og lágreist hverfi þar sem fólk vill raunverulega búa ekki bara sofa á milli vinnu og Borgarlínuferða. Borg verður nefnilega ekki sjálfkrafa mannvæn bara af því að það sé kaffihús á jarðhæðinni og hjólastígur á teikningunni. Höfundar eru í framboði á lista Miðflokksins fyrir komandi borgarstjórnarkosningar.
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun
Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun
Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar
Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar
Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar
Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun
Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun