100% endurgreiðsla virðisaukaskatts til almannaheillafélaga í Noregi Tómas Torfason skrifar 6. maí 2026 16:17 Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Félagasamtök Mest lesið Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun When Path Dependence Becomes an Argument for Saying No Erna Bjarnadóttir Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir skrifar Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rífum í lóðin Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar Skoðun Slaufun, skautun, skömmun Örn Bárður Jónsson skrifar Skoðun When Path Dependence Becomes an Argument for Saying No Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir skrifar Skoðun Fullveldi þjóðar og frelsi einstaklings Pétur B. Sveinsson skrifar Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar Skoðun Að skilja, eða skilja ekki, umræðuna Lúðvík Bergvinsson skrifar Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson skrifar Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson skrifar Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar Skoðun Síli veidd í skólpi Jónas Már Torfason ,Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Er Marta Kos einnig að plata?.. en það má ekki plata Júlíus Valsson skrifar Skoðun Ég skil ekki nei fólk Einar Steinþórsson skrifar Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar Skoðun Erfingjar og erfðarmál Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar Skoðun Fimmtugt er ekki biðstofa Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Horfum á heildarmyndina – og til lengri tíma Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson skrifar Skoðun Siðferðiskirtillinn Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Drottningaviðtal – þegar ein rödd fær sviðið Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar Sjá meira
Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi.
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun
Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun
Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar
Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar
Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar
Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun
Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun