Gæði í uppbyggingu frekar en bara hraða og magn Dóra Björt Guðjónsdóttir skrifar 13. janúar 2026 08:01 Þegar ég talaði um mikilvægi þess að passa upp á gæðin í uppbyggingu í kosningabaráttunni 2022 var nánast hlegið að mér. Mantran um hraða og magn tröllreið umræðunni um húsnæðismál sem eina raunhæfa viðfangsefnið og fólk kepptist við að ræða aðferðafræðina. En það er hægt að gera bæði. Styrkja skipulagsferlana til að auka skilvirkni og flýta fyrir uppbyggingu en huga jafnframt að gæðum í þágu borgarbúa og þeirra velferðar. Þetta er það sem ég hef gert sem formaður skipulagsmála borgarinnar. Það var strax á síðasta kjörtímabili sem ég vildi hefja vinnu við gerð borgarhönnunarstefnu til að tryggja betur gæði í uppbyggingu. Á þeim tíma hafði ég ekki erindi sem erfiði enda mest í umræðunni hvernig hægt væri að einfalda reglugerðir og kröfur til að vera ekki að flækjast fyrir uppbyggingaraðilum, í því samhengi var sífellt verið að leita leiða til að létta á byggingarreglugerð. Hinn óhefti markaður væri fullfær um að mæta þörfum íbúa. Eins og ég hef trú á mikilvægi aðila á markaði þá tek ég alvarlega þá ábyrgð sem yfirvöld bera á velferð íbúa og þeirra hagsmunum. Meginhlutverk einkaaðila er að tryggja sinn eigin hag og gróða en það er hinsvegar hlutverk hins opinbera að tryggja almannahagsmuni. Ég hóf þetta kjörtímabil með því að setja það sem ófrávíkjanlega kröfu í samningum um meirihlutasáttmála að fá að vinna borgarhönnunarstefnu. Í síðasta samstarfssamningi þeirra fimm flokka sem nú eru við völd var borgarhönnunarstefna og gæði í uppbyggingu enn og aftur innprentað. Að sama skapi settum við inn í samstarfssáttmálann að umbylta skipulagsferlunum til að auka skilvirknina og tryggja gæðin og á árinu 2025 var undir minni formennsku í skipulagsráði gerð ein stærsta breyting á skipulags- og uppbyggingarferlum borgarinnar síðustu áratugi. Borgarhönnunarstefna var svo unnin undir minni forystu og samþykkt í haust. Loksins. Þar er kveðið á um aukinn gróður og innleiðingu svokallaðrar 3-30-300 reglu um að allsstaðar frá skuli sjást í að lágmarki 3 tré, 30% laufþekja sé innan allra hverfa og ekki sé lengra en 300 metrar í næsta græna almenningssvæði. Kvaðir eru um næga birtu í íbúðum og á útisvæðum, að dauðir og gluggalausir veggir séu að mestu óheimilir og að fjölbreytileiki og metnaðarfull hönnun gefi af sér inn í borgarrýmið. Þessi stefna skiptir miklu máli og nú skiptir öllu máli að fylgja henni markvisst eftir. Verið er að vinna tékklista og mælanleg markmið en það þarf skýra forystu við eftirfylgnina með metnað og þekkingu á viðfangsefninu. Við erum að byggja upp á sjálfbæran hátt, þétta byggð og nýta vel innviði borgarinnar en það er ekki sama hvernig það er gert. Við verðum að tryggja gæðin. Borgarhönnunarstefna gengur út á einmitt það og með markvissri innleiðingu hennar í öllum okkar verkferlum og verkefnum þá mun hún skipta sköpum. Svo hús verði góð heimili. Svo borgin byggist upp á forsendum íbúa, fyrst og fremst, og þeirra velferðar. Ég bið um stuðning í 3. - 4. sæti í forvali Samfylkingarinnar sem fer fram 24. janúar næstkomandi til að fá skýrt umboð til að innleiða af þekkingu og metnaði borgarhönnunarstefnu. Til að tryggja gæði í uppbyggingu og skapa með því mannvænt, skemmtilegt og gefandi borgarsamfélag - fyrir okkur öll og framtíðarkynslóðir. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í forvali fyrir borgarstjórnarkosningarnar Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Dóra Björt Guðjónsdóttir Mest lesið Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun When Path Dependence Becomes an Argument for Saying No Erna Bjarnadóttir Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir skrifar Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rífum í lóðin Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar Skoðun Slaufun, skautun, skömmun Örn Bárður Jónsson skrifar Skoðun When Path Dependence Becomes an Argument for Saying No Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir skrifar Skoðun Fullveldi þjóðar og frelsi einstaklings Pétur B. Sveinsson skrifar Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar Skoðun Að skilja, eða skilja ekki, umræðuna Lúðvík Bergvinsson skrifar Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson skrifar Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson skrifar Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar Skoðun Síli veidd í skólpi Jónas Már Torfason ,Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Er Marta Kos einnig að plata?.. en það má ekki plata Júlíus Valsson skrifar Skoðun Ég skil ekki nei fólk Einar Steinþórsson skrifar Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar Skoðun Erfingjar og erfðarmál Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar Skoðun Fimmtugt er ekki biðstofa Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Horfum á heildarmyndina – og til lengri tíma Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson skrifar Skoðun Siðferðiskirtillinn Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Drottningaviðtal – þegar ein rödd fær sviðið Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar Sjá meira
Þegar ég talaði um mikilvægi þess að passa upp á gæðin í uppbyggingu í kosningabaráttunni 2022 var nánast hlegið að mér. Mantran um hraða og magn tröllreið umræðunni um húsnæðismál sem eina raunhæfa viðfangsefnið og fólk kepptist við að ræða aðferðafræðina. En það er hægt að gera bæði. Styrkja skipulagsferlana til að auka skilvirkni og flýta fyrir uppbyggingu en huga jafnframt að gæðum í þágu borgarbúa og þeirra velferðar. Þetta er það sem ég hef gert sem formaður skipulagsmála borgarinnar. Það var strax á síðasta kjörtímabili sem ég vildi hefja vinnu við gerð borgarhönnunarstefnu til að tryggja betur gæði í uppbyggingu. Á þeim tíma hafði ég ekki erindi sem erfiði enda mest í umræðunni hvernig hægt væri að einfalda reglugerðir og kröfur til að vera ekki að flækjast fyrir uppbyggingaraðilum, í því samhengi var sífellt verið að leita leiða til að létta á byggingarreglugerð. Hinn óhefti markaður væri fullfær um að mæta þörfum íbúa. Eins og ég hef trú á mikilvægi aðila á markaði þá tek ég alvarlega þá ábyrgð sem yfirvöld bera á velferð íbúa og þeirra hagsmunum. Meginhlutverk einkaaðila er að tryggja sinn eigin hag og gróða en það er hinsvegar hlutverk hins opinbera að tryggja almannahagsmuni. Ég hóf þetta kjörtímabil með því að setja það sem ófrávíkjanlega kröfu í samningum um meirihlutasáttmála að fá að vinna borgarhönnunarstefnu. Í síðasta samstarfssamningi þeirra fimm flokka sem nú eru við völd var borgarhönnunarstefna og gæði í uppbyggingu enn og aftur innprentað. Að sama skapi settum við inn í samstarfssáttmálann að umbylta skipulagsferlunum til að auka skilvirknina og tryggja gæðin og á árinu 2025 var undir minni formennsku í skipulagsráði gerð ein stærsta breyting á skipulags- og uppbyggingarferlum borgarinnar síðustu áratugi. Borgarhönnunarstefna var svo unnin undir minni forystu og samþykkt í haust. Loksins. Þar er kveðið á um aukinn gróður og innleiðingu svokallaðrar 3-30-300 reglu um að allsstaðar frá skuli sjást í að lágmarki 3 tré, 30% laufþekja sé innan allra hverfa og ekki sé lengra en 300 metrar í næsta græna almenningssvæði. Kvaðir eru um næga birtu í íbúðum og á útisvæðum, að dauðir og gluggalausir veggir séu að mestu óheimilir og að fjölbreytileiki og metnaðarfull hönnun gefi af sér inn í borgarrýmið. Þessi stefna skiptir miklu máli og nú skiptir öllu máli að fylgja henni markvisst eftir. Verið er að vinna tékklista og mælanleg markmið en það þarf skýra forystu við eftirfylgnina með metnað og þekkingu á viðfangsefninu. Við erum að byggja upp á sjálfbæran hátt, þétta byggð og nýta vel innviði borgarinnar en það er ekki sama hvernig það er gert. Við verðum að tryggja gæðin. Borgarhönnunarstefna gengur út á einmitt það og með markvissri innleiðingu hennar í öllum okkar verkferlum og verkefnum þá mun hún skipta sköpum. Svo hús verði góð heimili. Svo borgin byggist upp á forsendum íbúa, fyrst og fremst, og þeirra velferðar. Ég bið um stuðning í 3. - 4. sæti í forvali Samfylkingarinnar sem fer fram 24. janúar næstkomandi til að fá skýrt umboð til að innleiða af þekkingu og metnaði borgarhönnunarstefnu. Til að tryggja gæði í uppbyggingu og skapa með því mannvænt, skemmtilegt og gefandi borgarsamfélag - fyrir okkur öll og framtíðarkynslóðir. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í forvali fyrir borgarstjórnarkosningarnar
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun
Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun
Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar
Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar
Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar
Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir Skoðun
Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson Skoðun