Meirihluti hlynntur samfélagsmiðlabanni unglinga Sunna Sæmundsdóttir skrifar 2. ágúst 2026 22:35 Anna Laufey Stefánsdóttir, sérfræðingur hjá Stafrænni velferð, telur að miða ætti samfélagsmiðlabann unglinga við sextánda aldursár en ekki það fimmtánda, líkt og gert er í áformum stjórnvalda. vísir/samsett Meirihluti landsmanna er fylgjandi samfélagsmiðlabanni unglinga samkvæmt nýrri könnun Maskínu. Sérfræðingur hjá Stafrænni velferð telur að skilgreina þurfi í frumvarpi hvaða þættir miðlanna séu varasamir. Í könnun Maskínu var spurt hverstu hlynnt eða andvígt fólk sé því að sextán ára aldurstakmark verði sett á notkun samfélagsmiðla. Alls sögðust um sextíu og sex prósent annað hvort mjög hlynnt eða frekar hlynnt slíku banni. Tuttugu og tvö prósent sögðust hvorki fylgjandi né andvíg en ellefu prósent sögðust frekar eða mjög andvíg. Mennta- og barnamálaráðuneytið birti í júlí í samráðsgátt áform um lagafrumvarp um aldurstakmörk fyrir aðgengi barna að samfélagsmiðlum en þar er lagt til að börn fái aðgang að miðlunum 1. janúar á fimmtánda aldursári. Anna Laufey Stefánsdóttir, sérfræðingur hjá Stafrænni velferð, er ein þeirra sem hefur skilað umsögn við áformin. Hún segir þau skref í rétta átt en telur ekki rétta nálgun að fella einungis lista af samfélagsmiðlum undir bannið. Betur færi á því að tilgreina hönnunarþætti líkt og algoriþma, fylgjenda og læk-kerfi og sjálfvirka spilun efnis. „Það verður náttúrulega að vera ienhver fræðsla í fyrirrými fyrir foreldra, börn og samfélagið í heild sinni um það hvað það er sem er skaðlegt í þessum miðlum, hvaða hönnunarþættir það eru sem ber að varast og af hverju þeir eru svona ávanabindandi,“ segir Anna. „Eins og kemur fram í frumvarpinu að þá er þetta í takti við útivistartímann þannig að það eru foreldrar sem bera áfram ábyrgð á því að gefa ekki börnum aðgang að þesum miðlum, en þá þurfum við líka bara að skilgreina það mjög skýrt hvað það er sem við viljum ekki að börnin séu í.“ Samkvæmt könnun Maskínu eru foreldrar leikskóla- og grunnskólabarna auk þeirra sem ekki eiga börn frekar fylgjandi banninu en foreldrar framhaldsskólanema, þrátt fyrir að meirihluti hópanna sé þó alltaf hlynntur. Anna Laufey telur réttara að miða bannið við sextánda aldursár en það fimmtánda, líkt og gert er í áformum stjórnvalda. „Persónulega myndi ég vilja sjá að þessu væri breytt í 1. júní árið sem þau verða sextán ára þannig að í stað þess að þau séu að fá samfélagsmiðla um mitt skólaár níunda bekkjar að þá sé þetta meira í takti við grunnskólagönguna, þannig að í lok hennar séu þau með aðgang að samfélagsmiðlum,“ segir Anna. „Þegar við erum með einhverjar stafrænar vörur, í rauninni sama hver varan er, ef hún er hönnuð til þess að vera ávanabindandi og hönnuð til þess að hámarka notkun og er skaðleg börnum, að þá eigum við að sjálfsögðu að stíga inn í og hleypa ekki börnum þangað inn.“ Börn og uppeldi Samfélagsmiðlar Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Hótar að flytja aftur til Færeyja gangi Ísland í ESB Innlent Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Innlent Sakamálið sem skekur Bandaríkin Innlent „Ætlar hann að segja já eða nei?“ Innlent Rúmlega hundrað flugferðum aflýst og langar biðraðir Erlent „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Erlent Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Innlent Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Innlent Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Innlent Límmiðar lifðu ekki af nóttina Innlent Fleiri fréttir Gagnrýnir viðbragð lögreglu eftir áhlaup ungmenna Ráðherra byrjar með hlaðvarp Höfðu afskipti af á fjórða tug unglinga vegna drykkju „Ætlar hann að segja já eða nei?“ Hótar að flytja aftur til Færeyja gangi Ísland í ESB Hvað gerist á fasteignamarkaði ef við göngum í ESB? Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Hiti á fundi borgarráðs vegna breytinga á matarþjónustu Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Sakamálið sem skekur Bandaríkin Allt gengið vel og „ekkert að fara að klikka“ Bíllinn fannst skammt frá en þjófarnir eru ófundnir Handalögmál milli öryggisvarðar og þjófs Límmiðar lifðu ekki af nóttina Segir augljóst að lögum hafi ekki verið framfylgt við kyrrsetninguna Segja Morgunblaðið leggja þeim orð í munn Björguðu veikum göngumanni í kílómetrahæð á Fimmvörðuhálsi Skipunartíminn lengdur án auglýsingar Engin þjónusta: „Staðan er náttúrulega grafalvarleg á þessu svæði“ Bændur órólegir vegna skorts á dýralæknum Aftur í skólastjórastólinn Veðrið „ekki eins slæmt og það lítur út fyrir að vera“ Rannsaka líkamsárás miðsvæðis Búist við þungri umferð á fjölförnum gatnamótum „Við lítum á land ykkar sem eðlilegan hluta af evrópsku fjölskyldunni“ Sveitarfélögin séu ekki sökudólgurinn Upphrópanir bæjarráðs séu ótímabærar Viðtal við stækkunarstjóra, umferðartafir og stafræn hvíld Sjá meira
Í könnun Maskínu var spurt hverstu hlynnt eða andvígt fólk sé því að sextán ára aldurstakmark verði sett á notkun samfélagsmiðla. Alls sögðust um sextíu og sex prósent annað hvort mjög hlynnt eða frekar hlynnt slíku banni. Tuttugu og tvö prósent sögðust hvorki fylgjandi né andvíg en ellefu prósent sögðust frekar eða mjög andvíg. Mennta- og barnamálaráðuneytið birti í júlí í samráðsgátt áform um lagafrumvarp um aldurstakmörk fyrir aðgengi barna að samfélagsmiðlum en þar er lagt til að börn fái aðgang að miðlunum 1. janúar á fimmtánda aldursári. Anna Laufey Stefánsdóttir, sérfræðingur hjá Stafrænni velferð, er ein þeirra sem hefur skilað umsögn við áformin. Hún segir þau skref í rétta átt en telur ekki rétta nálgun að fella einungis lista af samfélagsmiðlum undir bannið. Betur færi á því að tilgreina hönnunarþætti líkt og algoriþma, fylgjenda og læk-kerfi og sjálfvirka spilun efnis. „Það verður náttúrulega að vera ienhver fræðsla í fyrirrými fyrir foreldra, börn og samfélagið í heild sinni um það hvað það er sem er skaðlegt í þessum miðlum, hvaða hönnunarþættir það eru sem ber að varast og af hverju þeir eru svona ávanabindandi,“ segir Anna. „Eins og kemur fram í frumvarpinu að þá er þetta í takti við útivistartímann þannig að það eru foreldrar sem bera áfram ábyrgð á því að gefa ekki börnum aðgang að þesum miðlum, en þá þurfum við líka bara að skilgreina það mjög skýrt hvað það er sem við viljum ekki að börnin séu í.“ Samkvæmt könnun Maskínu eru foreldrar leikskóla- og grunnskólabarna auk þeirra sem ekki eiga börn frekar fylgjandi banninu en foreldrar framhaldsskólanema, þrátt fyrir að meirihluti hópanna sé þó alltaf hlynntur. Anna Laufey telur réttara að miða bannið við sextánda aldursár en það fimmtánda, líkt og gert er í áformum stjórnvalda. „Persónulega myndi ég vilja sjá að þessu væri breytt í 1. júní árið sem þau verða sextán ára þannig að í stað þess að þau séu að fá samfélagsmiðla um mitt skólaár níunda bekkjar að þá sé þetta meira í takti við grunnskólagönguna, þannig að í lok hennar séu þau með aðgang að samfélagsmiðlum,“ segir Anna. „Þegar við erum með einhverjar stafrænar vörur, í rauninni sama hver varan er, ef hún er hönnuð til þess að vera ávanabindandi og hönnuð til þess að hámarka notkun og er skaðleg börnum, að þá eigum við að sjálfsögðu að stíga inn í og hleypa ekki börnum þangað inn.“
Börn og uppeldi Samfélagsmiðlar Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Hótar að flytja aftur til Færeyja gangi Ísland í ESB Innlent Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Innlent Sakamálið sem skekur Bandaríkin Innlent „Ætlar hann að segja já eða nei?“ Innlent Rúmlega hundrað flugferðum aflýst og langar biðraðir Erlent „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Erlent Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Innlent Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Innlent Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Innlent Límmiðar lifðu ekki af nóttina Innlent Fleiri fréttir Gagnrýnir viðbragð lögreglu eftir áhlaup ungmenna Ráðherra byrjar með hlaðvarp Höfðu afskipti af á fjórða tug unglinga vegna drykkju „Ætlar hann að segja já eða nei?“ Hótar að flytja aftur til Færeyja gangi Ísland í ESB Hvað gerist á fasteignamarkaði ef við göngum í ESB? Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Hiti á fundi borgarráðs vegna breytinga á matarþjónustu Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Sakamálið sem skekur Bandaríkin Allt gengið vel og „ekkert að fara að klikka“ Bíllinn fannst skammt frá en þjófarnir eru ófundnir Handalögmál milli öryggisvarðar og þjófs Límmiðar lifðu ekki af nóttina Segir augljóst að lögum hafi ekki verið framfylgt við kyrrsetninguna Segja Morgunblaðið leggja þeim orð í munn Björguðu veikum göngumanni í kílómetrahæð á Fimmvörðuhálsi Skipunartíminn lengdur án auglýsingar Engin þjónusta: „Staðan er náttúrulega grafalvarleg á þessu svæði“ Bændur órólegir vegna skorts á dýralæknum Aftur í skólastjórastólinn Veðrið „ekki eins slæmt og það lítur út fyrir að vera“ Rannsaka líkamsárás miðsvæðis Búist við þungri umferð á fjölförnum gatnamótum „Við lítum á land ykkar sem eðlilegan hluta af evrópsku fjölskyldunni“ Sveitarfélögin séu ekki sökudólgurinn Upphrópanir bæjarráðs séu ótímabærar Viðtal við stækkunarstjóra, umferðartafir og stafræn hvíld Sjá meira