Vill tvöfalda umsvif Samkeppniseftirlitsins Jakob Bjarnar skrifar 22. júlí 2026 15:35 Páll Gunnar Pálsson forstjóri Samkeppniseftirlitsins segir það mikla áskorun að gæta að samkeppnissjónarmiðum í örríki á borð við Ísland. vísir/arnar Páll Gunnar Pálsson forstjóri Samkeppniseftirlitsins segir eftirlitið vanbúið til að taka á þeim mikilvægu verkefnum sem stofnunin standi frammi fyrir. Páll Gunnar var gestur Bítisins í morgun og þeir Sigmar Vilhjálmsson og Heimir Karlsson spurðu hann spjörunum úr. Segir þau alltof fá hjá Samkeppniseftirlitinu Umsjónarmenn hófu leik á því að spyrja hreinlega út í það hvort það væri nokkur möguleiki á eðlilegri samkeppni hjá örþjóð eins og Íslandi? „Jú, ég hugsa það nú og þetta er mikil áskorun. Við erum úti í miðju Atlantshafi, flutningsleiðir eru langar og svo framvegis. Það er ekkert auðvelt að framleiða matvæli á Íslandi. Svo erum við með sérstaka krónu sem fælir erlenda fjárfesta frá þannig að markaðir eru oft lokaðir líka. Við erum fá.“ Páll Gunnar sagði keppinauta fáa, þeir vissu mikið hver um annan og ættu því tiltölulega auðvelt með að átta sig á því hvað það myndi þýða að sækja markaðshlutdeild hjá keppinautunum. Ýmislegt bætist við, svo sem einsleitt eignarhald á fyrirtækjum, þannig að þetta verður alltaf áskorun. Þá sagði Páll Gunnar það enga spurningu að við svona aðstæður væri samráð milli fyrirtækja miklu auðveldara en á stærri mörkuðum. „Þess vegna hafa fyrir dómsstólum komið fram álitsgerðir matsmanna um að samráð sé sérlega skaðlegt.“ Gagnrýni einhliða á Samkeppniseftirlitið Samráð á einu sviði hefur mikil smitáhrif og mikil áhrif á mörgum sviðum. Páll var inntur eftir gagnrýni sem heyrst hefur um að Samkeppniseftirlitið sé ljár í þúfu og þvælist fyrir. „Gagnrýni á Samkeppniseftirlitið endurspeglar að hagsmunirnir eru miklir. Og auðvitað eru hér fyrirtæki líka, og ef maður hugsar frá þeirra sjónarhóli þá er oft erfitt að ná fram stærðarhagkvæmni í litlu samfélagi. Stóru fyrirtækin eru oft að pressa á Samkeppniseftirlitið, að leyfa samruna og svo framvegis, og út úr því kemur þessi umræða. En þetta er bara önnur hliðin á peningum.“ Páll Gunnar segir að minna heyrist í litlum og meðalstórum fyrirtækjum sem eru að reyna að komast inn á markaðinn; að það þurfi að efla samkeppniseftirlit. Hann segir stofnunina undirmannaða. Þau séu nú 25, aðeins fleiri núna tímabundið. „Það er auðvitað alltof lítið. Við þyrftum að vera að lágmarki 40 til 50 til að geta sinnt okkar lögbundna hlutverki almennilega.“ Páll Gunnar fór yfir stöðuna og nefndi meðal annars að fyrirtæki sem vilja ná fram samruna, þau vilja minna samkeppniseftirlit. „Þið sjáið það ef þið farið inn á samráðsgáttina, hverjir senda inn umsóknir. Þar er aflið,“ sagði Páll og var þá að tala um Samtök atvinnulífsins meðal annars. Samkeppnismál Atvinnurekendur Kaup og sala fyrirtækja Mest lesið Uggandi yfir afstöðu VR Viðskipti innlent Stýrivextir áfram átta prósent Viðskipti innlent Tölvuþrjótarnir hafi ekki komist yfir kortanúmer Viðskipti erlent Aukin skattheimta og aukin samkeppni í boði ríkisins Viðskipti innlent Sonur Kristjáns í hans stað á hvalveiðiráðstefnu Viðskipti innlent Nýir veitingastaðir opnaðir á Hilton Reykjavík og Hótel Reykjavík Öskju Viðskipti innlent Vill að þak verði sett á álagningu olíufélaga Viðskipti innlent Eru ríkisskuldabréfasjóðir öruggir? Viðskipti innlent Notendur ASOS fá tilkynningu frá meintum tölvuþrjótum Viðskipti erlent Bein útsending: Rökstyðja stýrivaxtaákvörðun sína Viðskipti innlent Fleiri fréttir Aukin skattheimta og aukin samkeppni í boði ríkisins Nýir veitingastaðir opnaðir á Hilton Reykjavík og Hótel Reykjavík Öskju Uggandi yfir afstöðu VR Bein útsending: Rökstyðja stýrivaxtaákvörðun sína Stýrivextir áfram átta prósent Sonur Kristjáns í hans stað á hvalveiðiráðstefnu Vill að þak verði sett á álagningu olíufélaga Eru ríkisskuldabréfasjóðir öruggir? Tæplega þrjátíu sagt upp Ákveða í kvöld hvort kjarasamningum verði sagt upp Ráðinn sviðsstjóri og staðgengill forstjóra Fastus Ganga til sáttaviðræðna við Samkeppniseftirlitið Langþráður draumur að verða að veruleika í Kísildal Breytingar á vetraropnun miðstöðvarinnar í Kerlingarfjöllum kynntar Klíníkin sótti 300 milljónir króna 181 starfsmanni sagt upp í sex hópuppsögnum Enn eitt gjaldþrot Helga: Ekkert í boði í Veislunni Kaupir Malbiksstöðina á fimm milljarða Tuttugu sagt upp í fiskvinnslu í Reykjanesbæ Borga hálfan milljarð í viðbót fyrir indverskt félag „Hlutir sem við vorum ekki sammála um“ Hörður hættir sem forstjóri Landsvirkjunar Bein útsending: Ársfundur Samtaka atvinnulífsins Enn lækkar Ísland í nýsköpunarvísitölunni Boðaði til starfsmannafundar og mætti í stjórnarráðið Helgi í Góu greiðir sér 130 milljónir Opna fljótlega fyrir umsóknir vegna ráðstöfunar séreignar Magnús er nýr sviðsstjóri ráðgjafarsviðs KPMG Spá óbreyttum vöxtum Minnsta hlutabréfavelta frá faraldursárinu 2020 Sjá meira
Páll Gunnar var gestur Bítisins í morgun og þeir Sigmar Vilhjálmsson og Heimir Karlsson spurðu hann spjörunum úr. Segir þau alltof fá hjá Samkeppniseftirlitinu Umsjónarmenn hófu leik á því að spyrja hreinlega út í það hvort það væri nokkur möguleiki á eðlilegri samkeppni hjá örþjóð eins og Íslandi? „Jú, ég hugsa það nú og þetta er mikil áskorun. Við erum úti í miðju Atlantshafi, flutningsleiðir eru langar og svo framvegis. Það er ekkert auðvelt að framleiða matvæli á Íslandi. Svo erum við með sérstaka krónu sem fælir erlenda fjárfesta frá þannig að markaðir eru oft lokaðir líka. Við erum fá.“ Páll Gunnar sagði keppinauta fáa, þeir vissu mikið hver um annan og ættu því tiltölulega auðvelt með að átta sig á því hvað það myndi þýða að sækja markaðshlutdeild hjá keppinautunum. Ýmislegt bætist við, svo sem einsleitt eignarhald á fyrirtækjum, þannig að þetta verður alltaf áskorun. Þá sagði Páll Gunnar það enga spurningu að við svona aðstæður væri samráð milli fyrirtækja miklu auðveldara en á stærri mörkuðum. „Þess vegna hafa fyrir dómsstólum komið fram álitsgerðir matsmanna um að samráð sé sérlega skaðlegt.“ Gagnrýni einhliða á Samkeppniseftirlitið Samráð á einu sviði hefur mikil smitáhrif og mikil áhrif á mörgum sviðum. Páll var inntur eftir gagnrýni sem heyrst hefur um að Samkeppniseftirlitið sé ljár í þúfu og þvælist fyrir. „Gagnrýni á Samkeppniseftirlitið endurspeglar að hagsmunirnir eru miklir. Og auðvitað eru hér fyrirtæki líka, og ef maður hugsar frá þeirra sjónarhóli þá er oft erfitt að ná fram stærðarhagkvæmni í litlu samfélagi. Stóru fyrirtækin eru oft að pressa á Samkeppniseftirlitið, að leyfa samruna og svo framvegis, og út úr því kemur þessi umræða. En þetta er bara önnur hliðin á peningum.“ Páll Gunnar segir að minna heyrist í litlum og meðalstórum fyrirtækjum sem eru að reyna að komast inn á markaðinn; að það þurfi að efla samkeppniseftirlit. Hann segir stofnunina undirmannaða. Þau séu nú 25, aðeins fleiri núna tímabundið. „Það er auðvitað alltof lítið. Við þyrftum að vera að lágmarki 40 til 50 til að geta sinnt okkar lögbundna hlutverki almennilega.“ Páll Gunnar fór yfir stöðuna og nefndi meðal annars að fyrirtæki sem vilja ná fram samruna, þau vilja minna samkeppniseftirlit. „Þið sjáið það ef þið farið inn á samráðsgáttina, hverjir senda inn umsóknir. Þar er aflið,“ sagði Páll og var þá að tala um Samtök atvinnulífsins meðal annars.
Samkeppnismál Atvinnurekendur Kaup og sala fyrirtækja Mest lesið Uggandi yfir afstöðu VR Viðskipti innlent Stýrivextir áfram átta prósent Viðskipti innlent Tölvuþrjótarnir hafi ekki komist yfir kortanúmer Viðskipti erlent Aukin skattheimta og aukin samkeppni í boði ríkisins Viðskipti innlent Sonur Kristjáns í hans stað á hvalveiðiráðstefnu Viðskipti innlent Nýir veitingastaðir opnaðir á Hilton Reykjavík og Hótel Reykjavík Öskju Viðskipti innlent Vill að þak verði sett á álagningu olíufélaga Viðskipti innlent Eru ríkisskuldabréfasjóðir öruggir? Viðskipti innlent Notendur ASOS fá tilkynningu frá meintum tölvuþrjótum Viðskipti erlent Bein útsending: Rökstyðja stýrivaxtaákvörðun sína Viðskipti innlent Fleiri fréttir Aukin skattheimta og aukin samkeppni í boði ríkisins Nýir veitingastaðir opnaðir á Hilton Reykjavík og Hótel Reykjavík Öskju Uggandi yfir afstöðu VR Bein útsending: Rökstyðja stýrivaxtaákvörðun sína Stýrivextir áfram átta prósent Sonur Kristjáns í hans stað á hvalveiðiráðstefnu Vill að þak verði sett á álagningu olíufélaga Eru ríkisskuldabréfasjóðir öruggir? Tæplega þrjátíu sagt upp Ákveða í kvöld hvort kjarasamningum verði sagt upp Ráðinn sviðsstjóri og staðgengill forstjóra Fastus Ganga til sáttaviðræðna við Samkeppniseftirlitið Langþráður draumur að verða að veruleika í Kísildal Breytingar á vetraropnun miðstöðvarinnar í Kerlingarfjöllum kynntar Klíníkin sótti 300 milljónir króna 181 starfsmanni sagt upp í sex hópuppsögnum Enn eitt gjaldþrot Helga: Ekkert í boði í Veislunni Kaupir Malbiksstöðina á fimm milljarða Tuttugu sagt upp í fiskvinnslu í Reykjanesbæ Borga hálfan milljarð í viðbót fyrir indverskt félag „Hlutir sem við vorum ekki sammála um“ Hörður hættir sem forstjóri Landsvirkjunar Bein útsending: Ársfundur Samtaka atvinnulífsins Enn lækkar Ísland í nýsköpunarvísitölunni Boðaði til starfsmannafundar og mætti í stjórnarráðið Helgi í Góu greiðir sér 130 milljónir Opna fljótlega fyrir umsóknir vegna ráðstöfunar séreignar Magnús er nýr sviðsstjóri ráðgjafarsviðs KPMG Spá óbreyttum vöxtum Minnsta hlutabréfavelta frá faraldursárinu 2020 Sjá meira