Skæri fyrir örvhenta Þórgunnur Oddsdóttir skrifar 26. maí 2026 11:32 Ég keypti einu sinni óvart skæri fyrir örvhenta. Ég hafði ekki skoðað umbúðirnar nógu vel og skildi ekki hvað var í gangi þegar ég byrjaði að klippa með þeim. Voru þetta gölluð skæri? Kunni ég ekki lengur að klippa? Af hverju gekk þetta svona brösuglega? Þar sem ég er sjálf rétthent þá hafði ég aldrei spáð mikið í þessar vörur sem eru sérstaklega framleiddar fyrir örvhenta. Ég vissi að þær væru til en hélt í einfeldni minni að skæri fyrir örvhenta væru bara með öðruvísi handfangi sem færi betur í vinstri hendi. Fattaði ekki að blöðin væru líka öfug - ef svo má segja. Þetta er líklega skólabókardæmi um forréttindablindu og þessi misheppnuðu kaup gáfu mér ákveðna innsýn í það hvernig það er að vera örvhentur í heimi sem er hannaður fyrir rétthenta. Nú er ég enginn sérfræðingur í málefnum örvhentra og kannski fjallar þessi pistill alls ekki um skæri en ég ætla samt að halda aðeins áfram með þessa pælingu. Um það bil 10% mannkyns eru örvhent. Rannsóknir sýna að þannig hafi það verið alveg frá tímum Neanderdalsmannsins. Það hefur ekkert breyst í aldanna rás. Hins vegar hafa komið tímabil í mannkynssögunni þar sem örvhentir hafa verið litnir hornauga og fram á miðja 20. öldina voru örvhent börn í skólum oft pínd til þess að skrifa með hægri hendinni. Eins og þetta væri bara slæmur ávani sem hægt væri að venja þau af. Í dag vitum við betur og örvhentir fá bara að vera eins og þeir eru. Og það er svo merkilegt - að þrátt fyrir þessa viðurkenningu og þrátt fyrir alla þessa þróun í vörum fyrir örvhenta þá hefur hlutfall þeirra ekkert aukist. Stendur bara í stað í þessum 10 prósentum! Eins og ég segi þá er ég enginn sérfræðingur í þessum efnum. En mín vegna mættu Eymundsson og A4 og allar þessar búðir sem selja skæri fyrir örvhenta auglýsa þau á risastórum skiltum og út um allt á samfélagsmiðlum. Jafnvel búa til fána með skilaboðum um að örvhentir séu velkomnir. Þá rata þessi skæri kannski smám saman í réttar hendur því eflaust eru einhverjir örvhentir þarna úti sem vita ekki að þau eru til og hafa verið að basla við að klippa með hefðbundnum skærum með lélegum árangri. Og þetta ætti ekki að hafa nein áhrif á rétthentu viðskiptavinina sem geta auðvitað bara gengið að sínu úrvali eins og þeir hafa alltaf gert. Það er nefnilega svo merkilegt að þrátt fyrir að nú séu til skæri fyrir örvhenta þá hefur framboðið á skærum fyrir rétthenta ekkert minnkað. Nú veit ég ekki hvort til eru sérstök samtök fyrir örvhenta en segjum sem svo að slík samtök gengju svo langt að gefa skæri fyrir örvhenta í alla grunnskóla landsins. Væri það pólitískur gjörningur? Þætti það vafasöm hugmyndafræði að setja svona skæri í almenna dreifingu meðal barna? Ég meina hvað gæti gerst? Jú rétthentu börnin gætu, eins og ég, fengið örlitla innsýn í reynsluheim örvhentra. Og svo héldu þau bara áfram að klippa með sínum hefðbundu skærum eins og áður. Örfá börn myndu kannski uppgötva að þau eru jafnvíg á hægri og vinstri. (Þetta er nefnilega ekki eins svart/hvítt og við höfum oft haldið. Þetta er einhverskonar róf.) Og við myndum tryggja að öll örvhentu börnin, 10% nemendanna, fengju skæri við sitt hæfi. Þannig læra öll börnin í bekknum að þau geta klippt beint og fallega og föndrað hvað sem þeim sýnist ef þau fá bara réttu skærin. Er einhver í alvörunni á móti því? P.S. Þessi pistill fjallar ekki um skæri fyrir örvhenta. Höfundur skrifar með hægri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Hinsegin Mest lesið Leigubremsa er almannahagsmunamál Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Bitna kjarasamningar kennara á börnunum okkar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Skoðun Áskorun til stjórnar RÚV: Rekið fréttastjórann Einar Steingrímsson Skoðun Tímamót Samúel Guðmundsson Skoðun Vangaveltur um menningarlæsi borgarstjórnar Orri Jónsson Skoðun Sannleikurinn var ekki á stundaskrá Sigmundur Einar Másson Skoðun Heilbrigð þjóð þarf gott samtal Victor Guðmundsson Skoðun Er gervigreind að fara að stela starfinu þínu? Björn Leví Gunnarsson Skoðun Skjátími eða skjátími? Mathieu Grettir Skúlason Skoðun Útlendingaandúð í málverndarbúningi Nichole Leigh Mosty Skoðun Skoðun Skoðun Leigubremsa er almannahagsmunamál Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Tímamót Samúel Guðmundsson skrifar Skoðun Næsta verðhækkun á ekki að vera sjálfgefin Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Börn eftir pöntun Fæðingarorlofssjóðs Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun 100 ár af dellu Helgi Tómasson skrifar Skoðun Áskorun til ríkisstjórnarinnar: Ekki fækka borgarfulltrúm úr 23 Í 15! Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Maðurinn sem hringdi í óvininn Einar Bárðarson skrifar Skoðun Samráð sem breytir Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Um bakara og smiði. Hlaðvörp og skráning þeirra hjá Fjölmiðlanefnd Elfa Ýr Gylfadóttir skrifar Skoðun Farsælt framhaldslíf Steinunn Ragnarsdóttir skrifar Skoðun Það sem ég dáist að við íslenskar konur Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Bitna kjarasamningar kennara á börnunum okkar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar Skoðun Fíllinn í postulínsbúðinni: Veldisvöxtur breytinganna Árni Sigurðsson skrifar Skoðun Áskorun til stjórnar RÚV: Rekið fréttastjórann Einar Steingrímsson skrifar Skoðun Það eru ekki allir jafnir hér: Krefjumst jafnræðis lífsskoðunarfélaga og afnáms sérstakrar þjóðkirkju Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Ræktum samtakamátt ASÍ Arnaldur Grétarsson skrifar Skoðun Öfugsnúið fyrirkomulag - lífeyrissjóðir okkar Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Hver á upplýsingarnar um ofnæmi barnsins þíns? Bjarni Þór Ævarsson skrifar Skoðun Skjátími eða skjátími? Mathieu Grettir Skúlason skrifar Skoðun Stöndum með Seyðisfirði! Hannes Pétursson skrifar Skoðun 23? Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Íslenskt táknmál er ekki erlent tungumál Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Heilbrigð þjóð þarf gott samtal Victor Guðmundsson skrifar Skoðun RÚV: hvað með okkur? Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Álagsstýring: Rétt greining, valin dæmi Guðmundur Björnsson skrifar Skoðun Sannleikurinn var ekki á stundaskrá Sigmundur Einar Másson skrifar Skoðun Vangaveltur um menningarlæsi borgarstjórnar Orri Jónsson skrifar Skoðun Ásgeir hafði rétt um orsakaröðina, Ragnar um leiguverð leigjandans Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Er gervigreind að fara að stela starfinu þínu? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Útlendingaandúð í málverndarbúningi Nichole Leigh Mosty skrifar Sjá meira
Ég keypti einu sinni óvart skæri fyrir örvhenta. Ég hafði ekki skoðað umbúðirnar nógu vel og skildi ekki hvað var í gangi þegar ég byrjaði að klippa með þeim. Voru þetta gölluð skæri? Kunni ég ekki lengur að klippa? Af hverju gekk þetta svona brösuglega? Þar sem ég er sjálf rétthent þá hafði ég aldrei spáð mikið í þessar vörur sem eru sérstaklega framleiddar fyrir örvhenta. Ég vissi að þær væru til en hélt í einfeldni minni að skæri fyrir örvhenta væru bara með öðruvísi handfangi sem færi betur í vinstri hendi. Fattaði ekki að blöðin væru líka öfug - ef svo má segja. Þetta er líklega skólabókardæmi um forréttindablindu og þessi misheppnuðu kaup gáfu mér ákveðna innsýn í það hvernig það er að vera örvhentur í heimi sem er hannaður fyrir rétthenta. Nú er ég enginn sérfræðingur í málefnum örvhentra og kannski fjallar þessi pistill alls ekki um skæri en ég ætla samt að halda aðeins áfram með þessa pælingu. Um það bil 10% mannkyns eru örvhent. Rannsóknir sýna að þannig hafi það verið alveg frá tímum Neanderdalsmannsins. Það hefur ekkert breyst í aldanna rás. Hins vegar hafa komið tímabil í mannkynssögunni þar sem örvhentir hafa verið litnir hornauga og fram á miðja 20. öldina voru örvhent börn í skólum oft pínd til þess að skrifa með hægri hendinni. Eins og þetta væri bara slæmur ávani sem hægt væri að venja þau af. Í dag vitum við betur og örvhentir fá bara að vera eins og þeir eru. Og það er svo merkilegt - að þrátt fyrir þessa viðurkenningu og þrátt fyrir alla þessa þróun í vörum fyrir örvhenta þá hefur hlutfall þeirra ekkert aukist. Stendur bara í stað í þessum 10 prósentum! Eins og ég segi þá er ég enginn sérfræðingur í þessum efnum. En mín vegna mættu Eymundsson og A4 og allar þessar búðir sem selja skæri fyrir örvhenta auglýsa þau á risastórum skiltum og út um allt á samfélagsmiðlum. Jafnvel búa til fána með skilaboðum um að örvhentir séu velkomnir. Þá rata þessi skæri kannski smám saman í réttar hendur því eflaust eru einhverjir örvhentir þarna úti sem vita ekki að þau eru til og hafa verið að basla við að klippa með hefðbundnum skærum með lélegum árangri. Og þetta ætti ekki að hafa nein áhrif á rétthentu viðskiptavinina sem geta auðvitað bara gengið að sínu úrvali eins og þeir hafa alltaf gert. Það er nefnilega svo merkilegt að þrátt fyrir að nú séu til skæri fyrir örvhenta þá hefur framboðið á skærum fyrir rétthenta ekkert minnkað. Nú veit ég ekki hvort til eru sérstök samtök fyrir örvhenta en segjum sem svo að slík samtök gengju svo langt að gefa skæri fyrir örvhenta í alla grunnskóla landsins. Væri það pólitískur gjörningur? Þætti það vafasöm hugmyndafræði að setja svona skæri í almenna dreifingu meðal barna? Ég meina hvað gæti gerst? Jú rétthentu börnin gætu, eins og ég, fengið örlitla innsýn í reynsluheim örvhentra. Og svo héldu þau bara áfram að klippa með sínum hefðbundu skærum eins og áður. Örfá börn myndu kannski uppgötva að þau eru jafnvíg á hægri og vinstri. (Þetta er nefnilega ekki eins svart/hvítt og við höfum oft haldið. Þetta er einhverskonar róf.) Og við myndum tryggja að öll örvhentu börnin, 10% nemendanna, fengju skæri við sitt hæfi. Þannig læra öll börnin í bekknum að þau geta klippt beint og fallega og föndrað hvað sem þeim sýnist ef þau fá bara réttu skærin. Er einhver í alvörunni á móti því? P.S. Þessi pistill fjallar ekki um skæri fyrir örvhenta. Höfundur skrifar með hægri.
Skoðun Áskorun til ríkisstjórnarinnar: Ekki fækka borgarfulltrúm úr 23 Í 15! Guðni Freyr Öfjörð skrifar
Skoðun Um bakara og smiði. Hlaðvörp og skráning þeirra hjá Fjölmiðlanefnd Elfa Ýr Gylfadóttir skrifar
Skoðun Það eru ekki allir jafnir hér: Krefjumst jafnræðis lífsskoðunarfélaga og afnáms sérstakrar þjóðkirkju Svanur Sigurbjörnsson skrifar
Skoðun Ásgeir hafði rétt um orsakaröðina, Ragnar um leiguverð leigjandans Sigurður Sigurðsson skrifar