Sköpun er efnahagsmál: Tími fyrir öðruvísi nálgun Björn Leví Gunnarsson skrifar 6. nóvember 2024 08:31 Það er oft sagt að sköpun sé hjarta samfélagsins. Við þekkjum öll innblásturinn sem listir veita okkur - hvort heldur sem er í gegn um tónlist, myndlist, dans, ljóð, húmor, … - allt gefur þetta lífinu lit. En það er ákveðið litleysi yfir samfélaginu í dag. Ekki bara vegna þess að dagurinn styttist stöðugt heldur er ákveðinn þungi yfir öllu. Mér líður eins og samfélagið sé í ákveðnu þunglyndi núna. Efnahagsmálin eru þung. Stjórnmálin eru þung. Heilbrigðismálin, menntamálin og meira að segja lýðræðið er þunglamalegt. Það er búinn að vera langur aðdragandi að þessum skyndikosningum sem er verið að demba yfir okkur daginn fyrir aðventuna - enn eitt vesenið sem stjórnmálin eru að angra okkur með. Og hvað svo? Fáum við það sama aftur á næsta kjörtímabili þangað til flokkspólitíkinni dettur í hug að sinna lýðræðinu aftur - rétt í kringum kosningar? Hvað getum við gert til þess að laga þetta? Kjósum öðruvísi Já. Nú er tími til þess að gera eitthvað öðruvísi eins og Einstein sagði. Sköpun kemur víða við sögu, meðal annars í tækni, opinberri stjórnsýslu og lýðræði. Sköpun er drifkraftur framfara og velferðar. En hvað gerist þegar við gleymum að styðja við þessa krafta? Sköpun er ekki aðeins efnahagslegt mál, hún er einnig menningarleg eða félagsleg. Til að byggja upp sterkt og sjálfbært hagkerfi verðum við að fjárfesta í sköpun á öllum sviðum samfélagsins - út um allt land. Aðgengi að menningu er næring fyrir sálina og lýðræðið Listir og menning spegla ekki aðeins samfélagið; þær móta það einnig. Þegar við tryggjum að allir hafi aðgang að listum og menningu, óháð efnahag eða stöðu, stuðlum við að heilbrigðara og réttlátara samfélagi. Píratar telja mikilvægt að líta á menningu og skapandi greinar sem eina af undirstöðuatvinnugreinum þjóðarinnar og sem efnahagslega og samfélagslega fjárfestingu fyrir framtíðina, en ekki sem kostnað líðandi stundar. Áhersla á listmenntun og nýsköpun í menntakerfinu Listmenntun leikur lykilhlutverk í að rækta gagnrýna hugsun, skapandi færni og almennt læsi á samfélagið. Með því að efla listmenntun á öllum skólastigum stuðlum við að fjölbreyttu og kraftmiklu menningarlífi. Píratar vilja leggja áherslu á einstaklingsmiðað nám sem tekur mið af hæfileikum og áhuga hvers nemanda. Með því að innleiða nýsköpun í menntakerfinu - ekki bara á sviði hinna klassísku og óhefðbundnu listgreina heldur líka með kennslu í gervigreind, gagnavísindum og forritun - undirbúum við komandi kynslóðir fyrir framtíðaráskoranir. Aðgengi að listum og menningu fyrir alla Píratar vilja tryggja að allir hafi jafnan rétt til að njóta lista og menningar, óháð efnahag, búsetu eða uppruna. Með því að auka aðgengi að listmenntun og menningarstofnunum, hampa barnamenningu og styðja við menningarstofnanir, stuðlum við að félagslegri samheldni og efnahagslegri þróun. Aðgangur að menningu er næring fyrir bæði sálina og lýðræðið og stuðlar auk þess að heilbrigðu og skapandi samfélagi. Nýsköpun sem drifkraftur efnahagslífsins Nýsköpun út um allt land er lykillinn að sjálfbærri verðmætasköpun. Einföldum hvernig við stofnum og fjármögnun nýsköpunarfyrirtæki og aukum styrki til grænna sprota. Þannig getum við byggt upp fjölbreytt og öflugt samfélag. Efnahagsleg rörsýn atvinnulífsflokkanna gleymir alltaf heildarsamhenginu. Þó atvinnulífið sé mikilvægt þá er það bara hluti af samfélaginu í heild sinni. Píratar vilja byggja upp aðstöðu til nýsköpunar á öllum sviðum samfélagsins í náinni samvinnu við bæði sveitarfélög og frumkvöðla ásamt því að innleiða nýsköpun í opinberum rekstri ná þannig hagræðingu með nýrri tækni og þekkingu. Sköpun í opinberri stjórnsýslu og lýðræði Nýsköpun á ekki aðeins við um atvinnulífið heldur einnig um opinbera stjórnsýslu. Með því að innleiða nýskapandi lausnir í stjórnsýslunni getum við aukið skilvirkni, gagnsæi og þátttöku almennings. Píratar vilja efla lýðræðislega þátttöku og ábyrgð með því að tryggja frumkvæðisrétt og málskotsrétt almennings í nýrri stjórnarskrá, sem mun stuðla að heilbrigðara og skapandi lýðræðissamfélagi. Við þurfum að taka valdið af stjórnmálaflokkunum þannig að það sé ekki bara lýðræði á fjögurra ára fresti eða hvenær sem þeim dettur í hug að boða til skyndikosninga. Sköpun sem grunnur að sjálfbærri framtíð Sjálfvirknivæðing, gervigreind og aðrar tækninýjungar breyta samfélaginu hratt. Til að tryggja að Ísland sé í fararbroddi í þessari þróun þarf að efla menntun og færniþróun í tengslum við gervigreind og nýsköpun. Píratar vilja gera Ísland að miðstöð þekkingar og grænnar nýsköpunar með því að stofna alþjóðlegt þekkingar- og nýsköpunarsetur á sviði umhverfis- og loftslagsmála og auka samvinnu við háskóla innan lands og utan. Samspil sköpunar og efnahagsmála Sköpun hefur ekki aðeins menningarlegt gildi; hún er efnahagslegt afl sem drífur samfélagið áfram. Því þegar allt kemur til alls þá er hagkerfið í raun ekkert annað en samskipti milli fólks með tungumáli sem heitir gjaldmiðill. Eins og uppáhalds hagfræðingurinn minn segir, að til þess að skilja hagkerfið þá þarf að skilja mannlega hegðun. Ekkert tjáir mannlega hegðun meira en sköpun - í víðu samhengi þess orðs. Með því að fjárfesta í sköpun á öllum sviðum - í listum, menntun, tækni, opinberri stjórnsýslu, lýðræði - getum við byggt upp sterkt, sjálfbært og réttlátt samfélag. Það er kominn tími til að viðurkenna að sköpun er aðal efnahagsmálið og gera hana að forgangsatriði í stefnumótun og fjárfestingum. Píratar vilja stunda nýja pólitík sem setur sköpun í forgrunn, til hagsbóta fyrir alla þjóðina. Höfundur skipar 1. sæti á lista Pírata í Reykjavíkurkjördæmi suður. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Björn Leví Gunnarsson Skoðun: Alþingiskosningar 2024 Píratar Mest lesið Hvað fær Ísland fyrir Seyðisfjörð? Ólafur Margeirsson Skoðun Hvernig styðja skal við árangur í Efra-Breiðholti Sæmundur Árni Hermannsson Skoðun Kópavogur fjölgar kennurum og fjárfestir í framtíð barna Ásdís Kristjánsdóttir Skoðun Áskorun til stjórnar RÚV: Rekið fréttastjórann Einar Steingrímsson Skoðun Leigubremsan og vönduð lagasetning Gunnar Ármannsson Skoðun Það gengur svo vel hjá okkur! Kristján Freyr Halldórsson Skoðun Bitna kjarasamningar kennara á börnunum okkar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Skoðun Frá gullsöltum til líftæknilyfja Hrönn Stefánsdóttir Skoðun Tímamót Samúel Guðmundsson Skoðun 2,5% fyrir alla – nema höfuðstól húsnæðislánanna? Friðrik Björgvinsson Skoðun Skoðun Skoðun Er ríkið að styrkja sveitarstjórnarstigið – en veikja undirstöður þess? Sigríður Hjaltadóttir skrifar Skoðun Að skattleggja fjarlægðir og búsetu fólks Jón Bjarnason skrifar Skoðun Ertu þroskaheft? Áslaug Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Börn eiga ekki að bera ábyrgð á vandamálum fullorðinna Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Hvað fær Ísland fyrir Seyðisfjörð? Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Gerum gott betra – þorum að horfa á allar hliðar Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Það gengur svo vel hjá okkur! Kristján Freyr Halldórsson skrifar Skoðun Hver er framtíð litlu hjúkrunarheimilanna á landsbyggðinni? Eydís Inga Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Skammsýni eða skynsemi? Skúli Mogensen skrifar Skoðun Mjúkt net og snjallrassar Unnar Geir Unnarsson skrifar Skoðun Frá gullsöltum til líftæknilyfja Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun Orð eiga að hafa merkingu og undirskriftir að skipta máli Guðmundur Halldór Björnsson skrifar Skoðun Hvernig styðja skal við árangur í Efra-Breiðholti Sæmundur Árni Hermannsson skrifar Skoðun 2,5% fyrir alla – nema höfuðstól húsnæðislánanna? Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Kópavogur fjölgar kennurum og fjárfestir í framtíð barna Ásdís Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Hvað kostar stjórnun okkur? Maríanna Magnúsdóttir skrifar Skoðun Forsendubresturinn sem varð að friðarkaupum Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Leigubremsan og vönduð lagasetning Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Leigubremsa er almannahagsmunamál Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Tímamót Samúel Guðmundsson skrifar Skoðun Næsta verðhækkun á ekki að vera sjálfgefin Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Börn eftir pöntun Fæðingarorlofssjóðs Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun 100 ár af dellu Helgi Tómasson skrifar Skoðun Áskorun til ríkisstjórnarinnar: Ekki fækka borgarfulltrúm úr 23 Í 15! Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Maðurinn sem hringdi í óvininn Einar Bárðarson skrifar Skoðun Samráð sem breytir Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Um bakara og smiði. Hlaðvörp og skráning þeirra hjá Fjölmiðlanefnd Elfa Ýr Gylfadóttir skrifar Skoðun Farsælt framhaldslíf Steinunn Ragnarsdóttir skrifar Skoðun Það sem ég dáist að við íslenskar konur Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Bitna kjarasamningar kennara á börnunum okkar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar Sjá meira
Það er oft sagt að sköpun sé hjarta samfélagsins. Við þekkjum öll innblásturinn sem listir veita okkur - hvort heldur sem er í gegn um tónlist, myndlist, dans, ljóð, húmor, … - allt gefur þetta lífinu lit. En það er ákveðið litleysi yfir samfélaginu í dag. Ekki bara vegna þess að dagurinn styttist stöðugt heldur er ákveðinn þungi yfir öllu. Mér líður eins og samfélagið sé í ákveðnu þunglyndi núna. Efnahagsmálin eru þung. Stjórnmálin eru þung. Heilbrigðismálin, menntamálin og meira að segja lýðræðið er þunglamalegt. Það er búinn að vera langur aðdragandi að þessum skyndikosningum sem er verið að demba yfir okkur daginn fyrir aðventuna - enn eitt vesenið sem stjórnmálin eru að angra okkur með. Og hvað svo? Fáum við það sama aftur á næsta kjörtímabili þangað til flokkspólitíkinni dettur í hug að sinna lýðræðinu aftur - rétt í kringum kosningar? Hvað getum við gert til þess að laga þetta? Kjósum öðruvísi Já. Nú er tími til þess að gera eitthvað öðruvísi eins og Einstein sagði. Sköpun kemur víða við sögu, meðal annars í tækni, opinberri stjórnsýslu og lýðræði. Sköpun er drifkraftur framfara og velferðar. En hvað gerist þegar við gleymum að styðja við þessa krafta? Sköpun er ekki aðeins efnahagslegt mál, hún er einnig menningarleg eða félagsleg. Til að byggja upp sterkt og sjálfbært hagkerfi verðum við að fjárfesta í sköpun á öllum sviðum samfélagsins - út um allt land. Aðgengi að menningu er næring fyrir sálina og lýðræðið Listir og menning spegla ekki aðeins samfélagið; þær móta það einnig. Þegar við tryggjum að allir hafi aðgang að listum og menningu, óháð efnahag eða stöðu, stuðlum við að heilbrigðara og réttlátara samfélagi. Píratar telja mikilvægt að líta á menningu og skapandi greinar sem eina af undirstöðuatvinnugreinum þjóðarinnar og sem efnahagslega og samfélagslega fjárfestingu fyrir framtíðina, en ekki sem kostnað líðandi stundar. Áhersla á listmenntun og nýsköpun í menntakerfinu Listmenntun leikur lykilhlutverk í að rækta gagnrýna hugsun, skapandi færni og almennt læsi á samfélagið. Með því að efla listmenntun á öllum skólastigum stuðlum við að fjölbreyttu og kraftmiklu menningarlífi. Píratar vilja leggja áherslu á einstaklingsmiðað nám sem tekur mið af hæfileikum og áhuga hvers nemanda. Með því að innleiða nýsköpun í menntakerfinu - ekki bara á sviði hinna klassísku og óhefðbundnu listgreina heldur líka með kennslu í gervigreind, gagnavísindum og forritun - undirbúum við komandi kynslóðir fyrir framtíðaráskoranir. Aðgengi að listum og menningu fyrir alla Píratar vilja tryggja að allir hafi jafnan rétt til að njóta lista og menningar, óháð efnahag, búsetu eða uppruna. Með því að auka aðgengi að listmenntun og menningarstofnunum, hampa barnamenningu og styðja við menningarstofnanir, stuðlum við að félagslegri samheldni og efnahagslegri þróun. Aðgangur að menningu er næring fyrir bæði sálina og lýðræðið og stuðlar auk þess að heilbrigðu og skapandi samfélagi. Nýsköpun sem drifkraftur efnahagslífsins Nýsköpun út um allt land er lykillinn að sjálfbærri verðmætasköpun. Einföldum hvernig við stofnum og fjármögnun nýsköpunarfyrirtæki og aukum styrki til grænna sprota. Þannig getum við byggt upp fjölbreytt og öflugt samfélag. Efnahagsleg rörsýn atvinnulífsflokkanna gleymir alltaf heildarsamhenginu. Þó atvinnulífið sé mikilvægt þá er það bara hluti af samfélaginu í heild sinni. Píratar vilja byggja upp aðstöðu til nýsköpunar á öllum sviðum samfélagsins í náinni samvinnu við bæði sveitarfélög og frumkvöðla ásamt því að innleiða nýsköpun í opinberum rekstri ná þannig hagræðingu með nýrri tækni og þekkingu. Sköpun í opinberri stjórnsýslu og lýðræði Nýsköpun á ekki aðeins við um atvinnulífið heldur einnig um opinbera stjórnsýslu. Með því að innleiða nýskapandi lausnir í stjórnsýslunni getum við aukið skilvirkni, gagnsæi og þátttöku almennings. Píratar vilja efla lýðræðislega þátttöku og ábyrgð með því að tryggja frumkvæðisrétt og málskotsrétt almennings í nýrri stjórnarskrá, sem mun stuðla að heilbrigðara og skapandi lýðræðissamfélagi. Við þurfum að taka valdið af stjórnmálaflokkunum þannig að það sé ekki bara lýðræði á fjögurra ára fresti eða hvenær sem þeim dettur í hug að boða til skyndikosninga. Sköpun sem grunnur að sjálfbærri framtíð Sjálfvirknivæðing, gervigreind og aðrar tækninýjungar breyta samfélaginu hratt. Til að tryggja að Ísland sé í fararbroddi í þessari þróun þarf að efla menntun og færniþróun í tengslum við gervigreind og nýsköpun. Píratar vilja gera Ísland að miðstöð þekkingar og grænnar nýsköpunar með því að stofna alþjóðlegt þekkingar- og nýsköpunarsetur á sviði umhverfis- og loftslagsmála og auka samvinnu við háskóla innan lands og utan. Samspil sköpunar og efnahagsmála Sköpun hefur ekki aðeins menningarlegt gildi; hún er efnahagslegt afl sem drífur samfélagið áfram. Því þegar allt kemur til alls þá er hagkerfið í raun ekkert annað en samskipti milli fólks með tungumáli sem heitir gjaldmiðill. Eins og uppáhalds hagfræðingurinn minn segir, að til þess að skilja hagkerfið þá þarf að skilja mannlega hegðun. Ekkert tjáir mannlega hegðun meira en sköpun - í víðu samhengi þess orðs. Með því að fjárfesta í sköpun á öllum sviðum - í listum, menntun, tækni, opinberri stjórnsýslu, lýðræði - getum við byggt upp sterkt, sjálfbært og réttlátt samfélag. Það er kominn tími til að viðurkenna að sköpun er aðal efnahagsmálið og gera hana að forgangsatriði í stefnumótun og fjárfestingum. Píratar vilja stunda nýja pólitík sem setur sköpun í forgrunn, til hagsbóta fyrir alla þjóðina. Höfundur skipar 1. sæti á lista Pírata í Reykjavíkurkjördæmi suður.
Skoðun Er ríkið að styrkja sveitarstjórnarstigið – en veikja undirstöður þess? Sigríður Hjaltadóttir skrifar
Skoðun Börn eiga ekki að bera ábyrgð á vandamálum fullorðinna Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar
Skoðun Hver er framtíð litlu hjúkrunarheimilanna á landsbyggðinni? Eydís Inga Sigurjónsdóttir skrifar
Skoðun Orð eiga að hafa merkingu og undirskriftir að skipta máli Guðmundur Halldór Björnsson skrifar
Skoðun Áskorun til ríkisstjórnarinnar: Ekki fækka borgarfulltrúm úr 23 Í 15! Guðni Freyr Öfjörð skrifar
Skoðun Um bakara og smiði. Hlaðvörp og skráning þeirra hjá Fjölmiðlanefnd Elfa Ýr Gylfadóttir skrifar