Þjóðaratkvæðgreiðslan: Aðild að Evrópu­sam­bandinu hafnað

Í þjóðaratkvæðagreiðslunni síðasta laugardag kom skýrt svar við spurningunni sem borin var fram. Því var hafnað að hefja að nýju viðræður um aðild að Evrópusambandinu. Í svarinu felst líka skýrt svar við annarri spurningu, sem ríkisstjórnin vildi ekki bera upp. Aðild að Evrópusambandinu var afdráttarlaust hafnað.

Það er meginniðurstaða atkvæðagreiðslunnar. Það þarf ekki frekari vitnanna við. Meirihluti kjósenda er andvígur því að Ísland gangi í Evrópusambandið. Það er engin leið að skilja afstöðu kjósenda á annan veg. Andstaða við viðræður um aðild er sjálfkrafa andstaða við aðild að Evrópusambandinu.

Á sínum tíma hófust viðræður um aðild við Evrópusambandið eftir að Alþingi hafði samþykkt ályktun þar um. Nú þegar afstaða meirihluta þjóðarinnar liggur fyrir er næsta skref að Alþingi skilji afstöðu kjósenda og staðfesti hana með annarri ályktun þar sem aðild er hafnað. Það verður hlutverk Alþingis á komandi þingi. Fyrir liggur að meirihluti er á Alþingi fyrir því. Spurningin er aðeins hvort ríkisstjórnin ætli að þráast við og reyni að viðhalda þeirri túlkun að umsóknin frá 2009 sé enn virk í skjalasafni Evrópusambandsins.

Framsal á sjálfstæði úr landi

Stærsti munurinn á EES samningnum frá 1992 og fullri aðild að Evrópusambandinu er sá að hluti af löggjafarvaldi, dómsvaldi og framkvæmdavaldi flyst frá innlendum stofnunum, Alþingi, ráðherrum og dómstólum til Evrópudómstólsins, Evrópuþingsins og embættismanna Evrópusambandsins. Þetta valdaframsal þýðir til dæmis að sumt af löggjafarvaldi Alþingis flyst einkum til Brussel. Embættismenn þar munu senda tilskipanir hingað sem fá um leið stöðu löggjafar. Evrópudómstóllinn verður yfirdómstóll og ræður túlkun innlendra laga þar sem honum sýnist það vera sitt mál að túlka tilskipanir Evrópusambandsins og ákveða að þær gangi framar innlendri löggjöf.

Þessi breyting verður sérstaklega áberandi í sjávarútvegsmálum þar sem stefna ESB er að miklu leyti miðstýrð frá Brussel. Orkumálin verða líka viðkvæm fyrir Íslendinga. Hafa verður í huga að lífskjarabati á næstu áratugum mun að verulegu leyti byggjast á nýtingu auðlinda sjávar og virkjunar fallvatna og jarðvarma. Nú ráðum við þessum málum sjálf án afskipta Evrópusambandsins og okkur hefur lánast að gera það þannig að á umliðnum áratugum hafa lífskjör tekið stórstígum framförum. Áframhaldandi forræði Íslendinga er nauðsynlegt til þess að nýta komandi efnahagslegan ávinning af sjávarútvegi, fiskeldi og orkuframleiðslu til þess að bæta lífskjör landsmanna. Evrópusambandið mun með aðild fá ráðandi stöðu um löggjöf og nýtingu auðlindanna. Það mun horfa á þessi mál á annan veg. Þar verður litið til þess að dreifa ávinningnum til aðildarlanda ESB – ekki sérstaklega til Íslands.

Framsal á sjálfstæði verður framsal á lífskjörum komandi kynslóða landsmanna. Þorskastríðin voru ekki háð til þess.

Höfundur er ritstjóri.