Net­glæpir eru skipu­lögð brota­starf­semi

Flest okkar þekkja það að fá skilaboð, símtal eða tölvupóst sem reynist vera tilraun til fjársvika. Það sem virðist saklaust er hluti af stærri mynd.

Netglæpir hafa vaxið hratt á undanförnum árum. Þessir glæpir valda ekki aðeins fjárhagslegu tjóni heldur grafa einnig undan trausti – sem er ein af grunnstoðum samfélagsins. Þessir glæpir eru ekki lengur einangruð. Þau eru hluti af skipulagðri brotastarfsemi sem teygir anga sína þvert á landamæri og nýtir sér tæknina til að fremja fjársvik, blekkingar og árásir á einstaklinga, fyrirtæki og innviði.

Við sjáumað sömu aðilar standa að baki fjölþættum brotum þar sem netsvik, peningaþvætti og önnur alvarleg brot fléttast saman. Þetta eru ógnir sem snerta bæði öryggi einstaklinga og efnahagslegt öryggi samfélagsins í heild.

Viðbrögðin þurfa þess vegna að taka mið af þessari þróun.

Mikilvægt skref til að efla viðbragðsgetu

Nýlega var opnuð ný stafræn tilkynningagátt á vef lögreglu sem gerir fólki kleift að tilkynna netglæpi á einfaldan og öruggan hátt.Tilkynningar eru nú skráðar beint inn í kerfi lögreglu.Þetta er mikilvægt skref sem einfaldar ferlið verulega.

En þetta snýst ekki aðeins um að einfalda ferlið.

Með því að safna upplýsingum á einn stað eflum við lögreglu svo hægt sé að greina mynstur og bregðast hraðar við. Við byggjum upp yfirsýn sem gerir okkur kleift að sjá heildarmyndina – og getu til að bregðast við henni af festu.

Sérstök áhersla er lögð á fjársvik á netinu, sem eru meðal algengustu brota sem almenningur verður fyrir. Á síðasta ári nam tjón af völdum þeirra tæplega 600 milljónum króna. Þetta er því ekki aðeins spurning um tap á fjármunum, heldur hafa brot af þessu tagi raunveruleg áhrif á líf fólks.

Sameiginlegt verkefni okkar allra

Öryggi almennings er ekki sjálfgefið. Það þarf að verja það. Líka í stafrænum heimi.

Tæknin ein og sér dugar ekki. Við þurfum á almenningi að halda. Með því að tilkynna netsvik og netglæpi, jafnvel þegar tjón hefur ekki orðið, leggjum við okkar af mörkum til að stöðva brotamenn og rjúfa keðjur skipulagðrar brotastarfsemi.

Ef við tilkynnum ekki sjáum við ekki heildarmyndina. Og ef við sjáum hana ekki náum við ekki utan um vandann.

Það er sameiginlegt verkefni okkar að tryggja öryggi í stafrænum heimi.Með samstilltu átaki getum við byggt upp öruggara samfélag, líka á netinu.

Höfundur er dómsmálaráðherra.